Quyền trẻ em là gì?
Quyền trẻ em là những quyền cơ bản mà mọi trẻ em đều được hưởng nhằm đảm bảo các em được sống, được bảo vệ, được học tập và phát triển trong môi trường an toàn, lành mạnh. Đây là một bộ phận không thể tách rời của quyền con người.
Năm 1989, Liên hợp quốc đã thông qua Công ước Quốc tế về Quyền trẻ em gồm 54 điều khoản, khẳng định các quyền cơ bản của trẻ em trên toàn thế giới. Việt Nam là quốc gia đầu tiên ở châu Á và là nước thứ hai trên thế giới phê chuẩn Công ước này vào ngày 20/02/1990, thể hiện sự quan tâm sâu sắc đối với công tác bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em.
Theo Luật Trẻ em năm 2016, trẻ em Việt Nam là người dưới 16 tuổi và được pháp luật bảo đảm thực hiện đầy đủ các quyền của mình.
Những quyền cơ bản của trẻ em
1. Quyền được sống và phát triển
Mọi trẻ em đều có quyền được bảo vệ tính mạng, được đảm bảo các điều kiện tốt nhất để sống, phát triển thể chất, tinh thần và nhân cách.
2. Quyền được khai sinh và có quốc tịch
Trẻ em có quyền được đăng ký khai sinh, có họ tên, quốc tịch, được xác định cha mẹ, dân tộc và giới tính theo quy định của pháp luật.
3. Quyền được chăm sóc sức khỏe
Trẻ em được ưu tiên tiếp cận các dịch vụ y tế, được chăm sóc, khám chữa bệnh và phòng ngừa bệnh tật để phát triển khỏe mạnh.
4. Quyền được chăm sóc, nuôi dưỡng
Mỗi trẻ em đều có quyền được gia đình và xã hội quan tâm, chăm sóc để phát triển toàn diện.
5. Quyền được học tập và phát triển năng khiếu
Trẻ em có quyền được đến trường, được học tập bình đẳng, phát huy khả năng sáng tạo, năng khiếu và tiềm năng của bản thân.
6. Quyền vui chơi, giải trí
Bên cạnh việc học tập, trẻ em có quyền tham gia các hoạt động vui chơi, văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao phù hợp với lứa tuổi.
7. Quyền giữ gìn bản sắc văn hóa
Trẻ em có quyền được tôn trọng giá trị riêng, được sử dụng tiếng nói, chữ viết và gìn giữ truyền thống văn hóa tốt đẹp của dân tộc mình.
8. Quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo
Trẻ em có quyền theo hoặc không theo một tôn giáo nào, phù hợp với quy định của pháp luật và lợi ích tốt nhất của trẻ.
9. Quyền về tài sản và quyền riêng tư
Trẻ em có quyền sở hữu tài sản theo quy định pháp luật; đồng thời được bảo vệ danh dự, nhân phẩm, bí mật đời sống riêng tư và các thông tin cá nhân.
10. Quyền được sống cùng cha mẹ và duy trì quan hệ gia đình
Trẻ em có quyền được sống cùng cha mẹ, được yêu thương, chăm sóc và giáo dục trong môi trường gia đình.
11. Quyền được bảo vệ khỏi mọi hình thức xâm hại
Trẻ em có quyền được bảo vệ khỏi:
- Xâm hại tình dục;
- Bạo lực, bỏ rơi, bỏ mặc;
- Bóc lột sức lao động;
- Mua bán, bắt cóc, đánh tráo;
- Các tệ nạn xã hội và ma túy.
12. Quyền được bảo vệ trong các tình huống đặc biệt
Trẻ em được ưu tiên bảo vệ khi gặp thiên tai, thảm họa, ô nhiễm môi trường, xung đột vũ trang hoặc trong quá trình tố tụng, xử lý vi phạm hành chính.
13. Quyền được tiếp cận thông tin và tham gia hoạt động xã hội
Trẻ em có quyền được tiếp cận thông tin phù hợp, được tham gia các hoạt động xã hội và được bày tỏ ý kiến của mình về những vấn đề liên quan đến trẻ em.
14. Quyền của trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt
Trẻ em khuyết tật, trẻ em không quốc tịch, trẻ em lánh nạn, tị nạn đều được hưởng đầy đủ các quyền cơ bản và nhận được sự hỗ trợ cần thiết để hòa nhập cộng đồng.
Chung tay bảo vệ quyền trẻ em: Bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em là trách nhiệm của gia đình, nhà trường và toàn xã hội. Mỗi người lớn hãy lắng nghe, tôn trọng và tạo điều kiện để trẻ em được học tập, vui chơi, phát triển trong môi trường an toàn, hạnh phúc.
Nhà trường mong muốn mỗi cán bộ, giáo viên, nhân viên, phụ huynh và học sinh cùng nâng cao nhận thức về quyền trẻ em, chung tay xây dựng môi trường giáo dục thân thiện, lành mạnh, nơi mọi trẻ em đều được yêu thương, tôn trọng và phát triển toàn diện.